Ukraina ma cztery elektrownie jądrowe, w których znajduje się łącznie 15 bloków energetycznych o mocy zainstalowanej około 13,8 GW. Rzeczywista sytuacja jest jednak bardziej złożona, ponieważ największa z nich, Zaporoska Elektrownia Jądrowa, pozostaje pod okupacją i nie produkuje obecnie energii.
Najważniejsze liczby dotyczące ukraińskiej energetyki jądrowej
- 4 elektrownie jądrowe działają w ukraińskim systemie energetycznym.
- Łącznie mają 15 reaktorów energetycznych.
- Ich moc zainstalowana wynosi około 13 835 MW.
- Elektrownia Zaporoska ma 6 bloków, ale wszystkie pozostają w stanie zimnego wyłączenia.
- Na terenach kontrolowanych przez Ukrainę znajdują się 3 elektrownie i 9 bloków.
Ile elektrowni atomowych ma Ukraina i co właściwie należy liczyć
Najkrótsza odpowiedź brzmi cztery. Są to elektrownie w Równem, Chmielnickim, na południu Ukrainy oraz w Zaporożu. Taką liczbę podaje operator Energoatom, który zarządza ukraińskim parkiem jądrowym.
Trzeba jednak odróżnić liczbę elektrowni od liczby reaktorów, nazywanych także blokami energetycznymi. Ukraina ma cztery lokalizacje, ale łącznie aż 15 bloków. To dlatego w różnych opracowaniach można spotkać zarówno liczbę 4, jak i 15, bez sprzeczności między tymi danymi.
W praktyce najważniejsze rozróżnienie dotyczy statusu Zaporoskiej Elektrowni Jądrowej. Formalnie nadal należy ona do ukraińskiego systemu energetycznego, ale od 2022 roku znajduje się pod rosyjską okupacją i nie dostarcza energii do ukraińskiej sieci.
Cztery elektrownie jądrowe Ukrainy w jednym zestawieniu
| Elektrownia | Lokalizacja | Liczba bloków | Typ reaktorów | Moc zainstalowana |
|---|---|---|---|---|
| Zaporoska | Enerhodar | 6 | 6 × VVER-1000 | około 6000 MW |
| Rówieńska | Warasz | 4 | 2 × VVER-440 i 2 × VVER-1000 | 2835 MW |
| Południowoukraińska | Jużnoukraińsk | 3 | 3 × VVER-1000 | około 3000 MW |
| Chmielnicka | Netyszyn | 2 | 2 × VVER-1000 | około 2000 MW |
| Łącznie | około 13 835 MW | |||
Największa jest elektrownia w Zaporożu, która ma sześć bloków VVER-1000. Przed wojną była największą elektrownią jądrową w Europie. Rówieńska elektrownia wyróżnia się z kolei tym, że wykorzystuje zarówno starsze jednostki VVER-440, jak i większe reaktory VVER-1000.
Elektrownie w Chmielnickim oraz na południu kraju mają po dwa i trzy bloki. To właśnie te trzy zakłady, razem z elektrownią w Równem, odpowiadają za produkcję energii na terenach kontrolowanych przez Ukrainę.
Ile ukraińskich elektrowni faktycznie produkuje prąd
Jeżeli pytanie dotyczy nie całego parku jądrowego, lecz elektrowni realnie dostarczających energię, odpowiedź wygląda inaczej. Prąd produkują trzy elektrownie znajdujące się na terenach kontrolowanych przez Ukrainę, czyli zakłady w Równem, Chmielnickim i na południu kraju.
Energoatom informował w 2026 roku, że na tych terenach pracuje dziewięć bloków jądrowych. Nie oznacza to jednak, że wszystkie są stale podłączone do sieci. Reaktory są czasowo wyłączane na planowe remonty, wymianę paliwa i kontrole techniczne.
Zaporoska Elektrownia Jądrowa ma sześć bloków, ale wszystkie znajdują się w stanie zimnego wyłączenia. Reaktory nie wytwarzają energii, lecz instalacje nadal wymagają chłodzenia, zasilania awaryjnego i stałego nadzoru. Utrata zewnętrznego zasilania jest tam poważnym problemem bezpieczeństwa, nawet jeśli reaktory nie pracują.
To właśnie dlatego określenie „cztery działające elektrownie” może być mylące. W sensie organizacyjnym Ukraina ma cztery elektrownie jądrowe, lecz w sensie produkcji energii pracują obecnie trzy z nich.
Dlaczego Czarnobyl nie zwiększa tej liczby
Czarnobyl często pojawia się w rozmowach o ukraińskiej energetyce atomowej, ale nie jest dziś czynną elektrownią produkującą prąd. Po katastrofie z 1986 roku kolejne reaktory wyłączano, a ostatni blok zakończył pracę w 2000 roku.
Na terenie Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej znajdują się nieczynne reaktory, obiekty związane z przechowywaniem odpadów oraz infrastruktura zabezpieczająca miejsce awarii. To ważny obiekt jądrowy, ale nie należy go doliczać do czterech współczesnych elektrowni dostarczających energię.
Najprościej zapamiętać to tak: Czarnobyl jest historycznym i technicznym kompleksem jądrowym, natomiast Równe, Chmielnicki, południe Ukrainy i Zaporoże tworzą obecny park elektrowni jądrowych.
Co ukraiński atom ma wspólnego z fotowoltaiką
Energetyka jądrowa i fotowoltaika pełnią w systemie różne funkcje. Reaktory mogą dostarczać dużą ilość energii przez całą dobę, natomiast instalacje solarne produkują prąd głównie w ciągu dnia i zależą od nasłonecznienia. W mojej ocenie nie są to technologie konkurencyjne, lecz rozwiązania, które mogą się uzupełniać.
Dla Ukrainy szczególnie ważna jest rozproszona fotowoltaika. Małe instalacje na dachach domów, firm, szpitali czy obiektów użyteczności publicznej zwiększają odporność lokalnych sieci na awarie. Nie zastąpią elektrowni jądrowych, ale mogą ograniczyć skutki przerw w dostawach prądu.
Według danych ukraińskiego regulatora w 2025 roku odnawialne źródła energii odpowiadały za 11% produkcji energii elektrycznej, a fotowoltaika stanowiła 78% produkcji z OZE. W tym samym roku gospodarstwa domowe zwiększyły moc własnych instalacji odnawialnych o 748 MW.
Te liczby pokazują szerszy kierunek zmian. Ukraina nadal opiera bezpieczeństwo energetyczne na dużych elektrowniach jądrowych, ale równocześnie rozwija mniejsze, lokalne źródła. Takie połączenie daje większą elastyczność niż uzależnienie od jednego rodzaju generacji.
Cztery elektrownie nie oznaczają czterech identycznych sytuacji
Odpowiedź na pytanie, ile elektrowni atomowych ma Ukraina, brzmi cztery. Łącznie tworzą one park 15 bloków o mocy około 13,8 GW, lecz aktualny wkład poszczególnych zakładów jest różny.
Trzy elektrownie znajdujące się pod kontrolą Ukrainy pozostają podstawą krajowej produkcji energii. Zaporoska elektrownia nadal jest częścią ukraińskiego parku jądrowego, ale jej sześć reaktorów nie produkuje prądu. Przy analizowaniu danych zawsze warto więc sprawdzić, czy mowa o liczbie obiektów, reaktorów, jednostek pracujących czy mocy faktycznie dostępnej dla sieci.
